واکسین غیرفعال پولیو (IPV)

 

واکسین غیرفعال پولیو (IPV)

واکسین غیرفعال پولیو (IPV) در سال ۱۹۵۵ میلادی توسط داکتر جوناس سالک (Dr. Jonas Salk) ساخته شد. این واکسین به نام (واکسین سالک) نیز شناخته می‌شود. واکسین غیرفعال پولیو از ویروس‌های غیرفعال (کشته‌شده) هر سه نوع ویروس پولیو ساخته شده است.

این واکسین از طریق پیچکاری در عضله (Intramuscular) یا زیر جلد (Intradermal) تطبیق می‌شود و باید توسط یک کارمند صحی آموزش‌دیده تزریق گردد.

واکسین غیرفعال پولیو (IPV) در خون، در برابر هر سه نوع ویروس پولیو (انتی‌بادی) تولید می‌کند.

اگر فرد واکسین‌شده در معرض ویروس پولیو قرار گیرد، انتی بادی تولیدشده مانع رسیدن ویروس به مغز و نخاع شوکی (سیستم عصبی مرکزی) می‌شوند و به این ترتیب از فلج شدن جلوگیری می‌کنند.

 

فواید

از آن‌جایی که واکسین غیرفعال پولیو (IPV) یک واکسین زنده نیست، خطر بروز فلج مرتبط با واکسین (VAPP) را ندارد.

این واکسین در بدن بیشتر افراد، معافیت قوی و مؤثری در برابر پولیو ایجاد می‌کند.

 

محدودیت‌ها

واکسین غیرفعال پولیو (IPV) در روده معافیت محدودی ایجاد می‌کند؛ بنابراین، اگر فردی - که این واکسین را دریافت کرده است - به ویروس وحشی پولیو مبتلا شود، ویروس هنوز هم می‌تواند در روده او تکثیر شود و از طریق مدفوع به دیگران انتقال یابد که این امر زمینه ادامه انتشار ویروس را فراهم می‌کند.

واکسین غیرفعال پولیو (IPV) در مقایسه با واکسین خوراکی پولیو (OPV)، پنج برابر گران‌تر است.

برای تطبیق این واکسین، کارمند صحی آموزش‌دیده، پیچکاری استریل و رعایت شیوه‌های مصئون پیچکاری ضروری است.

 

مصئونیت

واکسین غیرفعال پولیو (IPV) یکی از مصئون‌ترین واکسین‌های جهان به شمار می‌رود. تاکنون هیچ عارضه جانبی جدی و عمومی که با تطبیق این واکسین ارتباط داشته باشد، ثبت نشده است.

 

مؤثریت

واکسین غیرفعال پولیو (IPV) در جلوگیری از فلج ناشی از هر سه نوع ویروس پولیو، بسیار مؤثر است.

 

توصیه‌ها برای استفاده از واکسین

در بسیاری از کشورهای پیشرفته و عاری از پولیو، واکسین غیرفعال پولیو (IPV) به‌عنوان واکسین معمول پولیو استفاده می‌شود؛ زیرا در این کشورها، خطر بروز فلج مرتبط با واکسین (VAPP) در نتیجه استفاده دوامدار از واکسین خوراکی پولیو (OPV)، بیشتر از خطر وارد شدن ویروس وحشی پولیو دانسته می‌شود.

واکسین غیرفعال پولیو (IPV) از فلج جلوگیری می‌کند، اما مانع انتقال ویروس نمی‌شود. به همین دلیل، اگر در منطقه‌ای واقعه‌‌ پولیو ثبت شود، برای جلوگیری از انتشار ویروس از واکسین خوراکی پولیو (OPV) استفاده می‌شود، حتی در کشورهایی که در برنامه معمول واکسیناسیون خود تنها از واکسین غیرفعال پولیو (IPV) استفاده می‌کنند.

زمانی که پولیو به‌گونه کامل از سراسر جهان محو شود، استفاده از واکسین خوراکی پولیو (OPV) نیز متوقف خواهد شد تا ویروس‌های پولیوی مشتق‌شده از واکسین (VDPVs) سبب انتشار دوباره ویروس نشوند.